27-07-2026
Polscy fizycy badają poranną kawę
Przycisk, kilka sekund szumu i poranne espresso jest gotowe.
|
Zamknij X
|
Pożary w Europie Środkowej były i będą częścią dynamiki ekosystemów, a całkowite wykluczenie ognia paradoksalnie może zwiększać ryzyko katastrofalnych pożarów – wskazuje dr inż. Ewa Zin z Instytutu Badawczego Leśnictwa. Badaczka postuluje zmianę podejścia do zarządzania ryzykiem pożarowym w warunkach zmieniającego się klimatu.
W maju br. największy od ponad 30 lat w Polsce pożar lasu w ciągu tygodnia pochłonął ok. 1000 ha w Puszczy Solskiej. W kulminacyjnym momencie w akcję gaśniczą zaangażowanych było ponad tysiąc osób.
Tymczasem historię Puszczy Solskiej i badania znaczenia pożarów w ekologii lasu bada dr inż. Ewa Zin z Instytutu Badawczego leśnictwa. Z jej analiz wynika m.in., że tegoroczny pożar nie był pierwszym tego typu zdarzeniem na tym obszarze Na podstawie materiału dendrochronologicznego, a także fragmentów mikro- i makrowęgli oraz ubytków w torfie z określonych przedziałów czasowych można wnioskować, że ogień w ciągu dwóch poprzednich tysięcy lat nieraz wchodził już do puszczy.
– Pożary w Europie Środkowej były, są i będą częścią środowiska i są mocno powiązane z dynamiką ekosystemów. Nie możemy ignorować ognia. Nasza rzeczywistość staje się coraz cieplejsza i bardziej sucha. Musimy nauczyć się koegzystować ze środowiskiem w warunkach rosnącego zagrożenia pożarowego, poszerzać naszą wiedzę o ogniu i zacząć go mądrze wykorzystywać, zamiast tylko panicznie się go bać – mówi badaczka z IBL.
Wśród naukowców istnieje zgoda, że pożary mają istotne znaczenie na dalekiej północy Europy – w lasach borealnych – oraz w suchym klimacie śródziemnomorskim. Coraz więcej jest też jednak danych, że również w wilgotniejszym klimacie Europy Środkowej ogień wpływa na wiele procesów przyrodniczych – niezależnie od tego, czy jest wywołany przez człowieka, czy przez uderzenie pioruna.
– Kiedy pożar pojawia się w przyrodzie, nie uważam, że automatycznie mamy do czynienia z tragedią. Dla mnie to jedno z ważnych zaburzeń zmieniających środowisko – zauważa dr Zin.
Jak wyjaśnia, istnieje wiele gatunków, które potrzebują tego typu zdarzeń; są to organizmy tzw. pirofilne czy światłożądne. Gdy całkowicie eliminujemy ogień, te gatunki zaczynają gorzej sobie radzić.
W Polsce gatunkami, którym ogień sprzyja, są m.in. chrząszcz ciemnik czarny, który podąża w kierunku dymu, aby złożyć jaja w nadpalonym drewnie uszkodzonych w pożarze drzew, a także gatunki charakterystyczne dla wrzosowisk czy widnych borów sosnowych jak np.: sasanka otwarta czy mącznica lekarska.
– Wrzosowiska w swojej biologii wręcz potrzebują zaburzeń – ogień odmładza tam roślinność i stymuluje kwitnienie oraz obsiewanie wrzosu. W Polsce od dekady stosuje się już kontrolowane wypalanie jako prawnie dopuszczoną metodę czynnej ochrony wrzosowisk – dodaje dr Zin.
Ogień pomaga również w naturalnym odnowieniu takich drzew, jak sosny, dęby czy brzozy.
Obecność ognia, pożarów o niskiej intensywności i wypaleń w środowisku paradoksalnie może mieć działanie przeciwpożarowe – ponieważ redukuje biomasę, czyli materiał palny, co zmniejsza ryzyko wystąpienia pożaru katastrofalnego w warunkach np. suszy i silnego wiatru.
Badaczka zastrzega jednocześnie, że pożar to zjawisko tragiczne dla człowieka, dla ekonomii i gospodarki. W pożarach nieraz dochodzi do tragedii: giną ludzie i zwierzęta, a dla prywatnego czy państwowego właściciela lasu to potężna strata materialna. - Jednak jeśli chodzi o środowisko – przyroda sobie poradzi. To naturalne, kluczowe dla wielu gatunków zaburzenie, jak powódź, osuwisko czy wybuch wulkanu - zwróciła uwagę.
– Dzisiaj, kiedy skutecznie wykrywamy i gasimy każdy ogień, pożary są małe. W warunkach ekstremalnej suszy mogą jednak stać się wielkie i trudne do ugaszenia. Dlatego uważam, że powinniśmy w Polsce przedyskutować kontrolowane wypalanie jako element ochrony przeciwpożarowej – podsumowuje ekspertka.
Według niej pomysł kontrolowanego wypalania może wydawać się kontrowersyjny, ale do przeprowadzenia takiego zabiegu wymagane są najwyższe kwalifikacje - trzeba m.in. zdefiniować cel, dopasować do niego zabiegi i w pełni kontrolować dynamikę procesu spalania. – Pożar zaś z definicji jest procesem niekontrolowanym w danym miejscu i czasie – i dlatego efekty są nieporównywalne - stwierdza badaczka.
Przycisk, kilka sekund szumu i poranne espresso jest gotowe.
Oba ciała widać na zdjęciu jako bardzo wąskie sierpy.
Jet lag zaburza również rytmy dobowe mikroorganizmów żyjących w jelitach.
Będzie zapleczem naukowo-dydaktycznym Wydziału Hodowli i Biologii Zwierząt.
O ponad 30 proc. – poinformował minister nauki Marcin Kulasek.
W turnieju robotów humanoidalnych.
25 maja 2018 roku zacznie obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Potrzebujemy Twojej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych przechowywanych w plikach cookies. Poniżej znajdziesz pełny zakres informacji na ten temat.
Zgadzam się na przechowywanie na urządzeniu, z którego korzystam tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie moich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania przeze mnie ze strony internetowej Laboratoria.net w celach marketingowych, w tym na profilowanie i w celach analitycznych.
Administratorami Twoich danych będziemy my: Portal Laboratoria.net z siedzibą w Krakowie (Grupa INTS ul. Czerwone Maki 55/25 30-392 Kraków).
Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług w tym zapisywanych w plikach cookies.
Przetwarzamy te dane w celach opisanych w polityce prywatności, między innymi aby:
dopasować treści stron i ich tematykę, w tym tematykę ukazujących się tam materiałów do Twoich zainteresowań,
dokonywać pomiarów, które pozwalają nam udoskonalać nasze usługi i sprawić, że będą maksymalnie odpowiadać Twoim potrzebom,
pokazywać Ci reklamy dopasowane do Twoich potrzeb i zainteresowań.
Zgodnie z obowiązującym prawem Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie, np. agencjom marketingowym, podwykonawcom naszych usług oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa np. sądom lub organom ścigania – oczywiście tylko gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną.
Masz między innymi prawo do żądania dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także wycofać zgodę na przetwarzanie danych osobowych, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw.
Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz). Taką podstawą prawną dla pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych podmiotów trzecich będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.
Dlatego też proszę zaznacz przycisk "zgadzam się" jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych zbieranych w ramach korzystania przez ze mnie z portalu *Laboratoria.net, udostępnianych zarówno w wersji "desktop", jak i "mobile", w tym także zbieranych w tzw. plikach cookies. Wyrażenie zgody jest dobrowolne i możesz ją w dowolnym momencie wycofać.
Więcej w naszej POLITYCE PRYWATNOŚCI
Recenzje