Neurony ruchowe z komórek macierzystych
Naukowcom udało się przekształcić zarodkowe komórki macierzyste w wiele różnych wyspecjalizowanych typów komórek, jednak dotąd niemożliwe było wyhodowanie w laboratorium neuronów ruchowych.
Teraz grupie badaczy z Uniwersytetu Stanu Wisconsin z Madison pod kierunkiem Su-Chun Zhanga udało się w warunkach laboratoryjnych przeobrazić zarodkowe komórki macierzyste w neurony ruchowe.
Neurony ruchowe, inaczej zwane motoneuronami, to najważniejsze komórki nerwowe obwodowego układu nerwowego. Przekazują one sygnały z mózgu do mięśni i narządów wewnętrznych. Uszkodzenie neuronów ruchowych powoduje upośledzenie zdolności poruszania się, może być też bezpośrednim zagrożeniem życia, gdy np. uszkodzeniu ulegają neurony zawiadujące pracą przepony, co uniemożliwia normalne oddychanie.
Okazało się, że proces różnicowania się neuronów ruchowych jest wielostopniowy, przy czym poszczególne etapy zachodzą na siebie, a czas ich trwania jest ściśle określony.
Ponieważ układ nerwowy jest jednym z pierwszych systemów wykształcających się w procesie rozwoju zarodkowego, neurony ruchowe mogą powstać tylko z komórek macierzystych pomiędzy trzecim a czwartym tygodniem rozwoju i to w bardzo specyficznych warunkach. Komórki macierzyste, by przekształcić się w tzw. komórki prekursorowe neuronów ruchowych (czyli ich stadium wstępne), muszą rozwijać się w obecności specjalnych związków chemicznych zwanych cytokinami oraz hormonów, a stężenie i proporcje tych związków zmieniają się w czasie.
Naukowcom z Wisconsin udało się zidentyfikować poszczególne składniki tego "chemicznego koktajlu" i przekształcić zarodkowe komórki macierzyste w komórki prekursorowe neuronów, a następnie, dzięki obecności w hodowli związku niezbędnego dla późnych etapów dojrzewania komórek nerwowych, wyhodować dojrzałe neurony ruchowe. Tak wytworzone motoneurony były zdolne do przekazywania sygnałów elektrycznych, co jest podstawową cechą komórek nerwowych, świadczącą o tym, że komórka funkcjonuje prawidłowo.
Dzięki pracom amerykańskich naukowców możliwe będzie wykorzystanie komórek macierzystych do wytworzenia neuronów ruchowych, co pozwoliłoby na leczenie chorób obwodowego układu nerwowego, jak np. stwardnienie zanikowe boczne (choroba Lou Gehriga). Pomogłoby też tysiącom ludzi, którzy w wypadku doznają uszkodzenia neuronów ruchowych rdzenia kręgowego prowadzącego do paraliżu kończyn.
PAP
Skomentuj na forum
wstecz Podziel się ze znajomymi
30-03-2026
Doktor z TikToka: fajnie by było, gdyby w sieci to jednak naukowcy...
Aby chronić pisklęta przed pasożytami.
30-03-2026
Duże teleskopy sfotografowały dwie formujące się planety
Ogłosiło Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).
30-03-2026
Bakteriofagi mogą chronić żywność przed salmonellą
Informuje pismo „Applied and Environmental Microbiology”.
30-03-2026
Rękawiczki mogą zawyżać wyniki pomiarów mikroplastiku
Informuje specjalistyczne pismo „Analytical Methods”.
Recenzje