Polacy budują ITER
W tym ogromnym przedsięwzięciu udział biorą naukowcy z Unii Europejskiej, Stanów Zjednoczonych, Japonii, Korei Pd., Rosji i Chin. Reaktor zostanie zbudowany we Francji lub Japonii - decyzja o lokalizacji jeszcze nie zapadła.
"Polscy naukowcy dołączyli do jednego z najważniejszych europejskich programów naukowo-technologicznych - programu Fusion/EURATOM, który jest związany z badaniami plazmy i kontrolowanej syntezy termojądrowej - nowego źródła energii" - mówi dr hab. Andrzej Gałkowski z Instytutu Fizyki Plazmy i Laserowej Mikrosyntezy w Warszawie.
Program jest realizowany w ramach 6. Programu Ramowego UE. W Polsce utworzono jedną z tzw. Asocjacji EURATOM-u, której celem, jak mówi Gałkowski, jest "koordynacja badań naukowych oraz rozwój technologii, które mają na celu stworzenie prototypowego reaktora termojądrowego, a w dalszej perspektywie elektrowni termojądrowej - bezpiecznej dla środowiska, ekonomicznej i zapewniającej stabilne dostawy energii".
Polska Asocjacja, która działa od początku 2005 roku, jest stroną wielu dodatkowych porozumień, m.in. Porozumienia o wspólnej eksploatacji tokamaka JET, Porozumienia o wymianie kadry naukowej (Mobility Agreement) i Europejskiego Porozumienia Rozwoju Syntezy Termojądrowej.
"Pierwsze z nich otwiera drogę polski naukowcom do udziału w badaniach prowadzonych na największym na świecie urządzeniu fuzyjnym, zwanym Joint European Torus (JET), zbudowanym w Culham koło Oksfordu wspólnym wysiłkiem członków wspólnoty EURATOM" - mówi Gałkowski, który kieruje pracami polskiej Asocjacji.
"Podpisanie porozumienia Mobility Agreement znacznie ułatwi wzajemne kontakty polskich zespołów badawczych z ich europejskimi odpowiednikami, zapewniając finansowanie wizyt, prowadzenie wspólnych badań oraz stypendia naukowe dla młodych uczonych" - dodaje.
W realizacji programu z polskiej strony biorą także udział zespoły badawcze z innych ośrodków akademickich, instytutów PAN i jednostek badawczo-rozwojowych - w sumie ponad stu pracowników naukowych, inżynierów i techników.
PAP - Nauka w Polsce, Bogusława Szumiec-Presch
Skomentuj na forum
30-03-2026
Doktor z TikToka: fajnie by było, gdyby w sieci to jednak naukowcy...
Aby chronić pisklęta przed pasożytami.
30-03-2026
Duże teleskopy sfotografowały dwie formujące się planety
Ogłosiło Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).
30-03-2026
Bakteriofagi mogą chronić żywność przed salmonellą
Informuje pismo „Applied and Environmental Microbiology”.
30-03-2026
Rękawiczki mogą zawyżać wyniki pomiarów mikroplastiku
Informuje specjalistyczne pismo „Analytical Methods”.
Recenzje