Produkcja leczniczych przeciwciał przez drożdże
Przeciwciała monoklonalne to przeciwciała produkowane przez jeden klon komórek odpornościowych, zwanych limfocytami B. Przeciwciała te rozpoznają specyficznie tylko jeden określony antygen i są w stanie wywoływać odpowiedź immunologiczną po przyłączeniu się do niego.
Przeciwciała te stosuje się w leczeniu nowotworów. Łączą się one z receptorami na powierzchni komórek rakowych, uwrażliwiając je tym samym na działanie niszczących nowotwór komórek odpornościowych organizmu, głównie komórek NK i limfocytów T, w procesie zwanym cytotoksycznością zależną od przeciwciał (ang. antibody dependent cell cytotoxicity, w skrócie ADCC). Przykładem antyrakowego przeciwciała monoklonalnego jest lek rituximab. Lek ten stosowany jest w leczeniu białaczek, w tym chłoniaków nieziarniczych (non-hodgkins lymphoma). Przeciwciało rituximab wiąże się z receptorami CD-20 na powierzchni komórek rakowych i uwrażliwia je na działanie komórek układu odpornościowego niszczących nowotwór.
Przeciwciała monoklonalne produkuje się w hodowlach komórek ssaków, najczęściej komórek mysich, jednak proces ten jest kosztowny i naukowcy stale poszukują nowych metod pozyskiwania przeciwciał.
Grupa badaczy z Dartmouth Colleg oraz firmy biotechnologicznej GlycoFi pod kierunkiem dr Huijuana Li opracowała nową metodę produkcji leczniczych przeciwciał monoklonalnych przez drożdże.
Metoda ta jest nie tylko dużo tańsza i bardziej wydajna (drożdże łatwo się hoduje, a komórki drożdżowe szybko się dzielą, wytwarzając duże ilości przeciwciał), ale stwarza także możliwość podniesienia skuteczności produkowanych przeciwciał.
Naukowcy uzyskali kilka linii komórek drożdży, które naśladują charakterystyczny dla komórek ludzkich sposób glikozylacji przeciwciał, czyli przyłączenia do nich reszt cukrowych. Od tych reszt cukrowych zależą właściwości przeciwciał, m.in. ich zdolność do stymulowania procesu ADCC oraz ich czas półtrwania, rozpuszczalność i specyficzność tkankowa.
Badacze uzyskali z komórek drożdży szereg glikoform przeciwciała monoklonalnego anty-CD20 i porównali je z preparatem Rituxan (zawierającym rituximab). Okazało się, że szkielet przeciwciał produkowanych przez komórki drożdży był identyczny z Rituxanem, jednak reszty cukrowe się różniły. Pochodzące z drożdży przeciwciała były bardziej wydajne w stymulowaniu reakcji ADCC, a więc mogły skuteczniej niszczyć komórki rakowe.
Wydaje się zatem, że przeciwciała monoklonalne i inne związki terapeutyczne, których aktywność biologiczna zależy od glikozylacji, mogą być wydajnie produkowane przez zmodyfikowane komórki drożdży, a co więcej, dzięki zmianie reszt cukrowych można sterować ich właściwościami leczniczymi.
PAP
Skomentuj na forum
30-03-2026
Doktor z TikToka: fajnie by było, gdyby w sieci to jednak naukowcy...
Aby chronić pisklęta przed pasożytami.
30-03-2026
Duże teleskopy sfotografowały dwie formujące się planety
Ogłosiło Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).
30-03-2026
Bakteriofagi mogą chronić żywność przed salmonellą
Informuje pismo „Applied and Environmental Microbiology”.
30-03-2026
Rękawiczki mogą zawyżać wyniki pomiarów mikroplastiku
Informuje specjalistyczne pismo „Analytical Methods”.
Recenzje