Odkryto rolę katepsyn w rozwoju raka trzustki
Rak trzustki jest niezwykle podstępnym nowotworem. Nie daje charakterystycznych objawów i w momencie jego wykrycia nie jest już możliwe leczenie operacyjne w ponad 95 proc. przypadków. Nowotwór ten daje też bardzo często przerzuty. Co więcej, poza gemcytabiną, która może zahamować rozwój raka w części przypadków, nie ma skutecznych metod chemioterapii tego nowotworu.
Szansą na wyleczenie raka trzustki jest więc jak najwcześniejsze wykrywanie nowotworu, kiedy możliwe jest jeszcze zahamowanie wzrostu i operacyjne usunięcie guza nowotworowego oraz zapobieganie przerzutom. Grupa naukowców z Memorial Sloan-Kettering Cancer Center, pod kierunkiem dr Johanny Joyce oraz Douglasa Hanahana z University of California at San Francisco, odkryła rolę białek zwanych katepsynami w rozwoju raka trzustki.
Katepsyny, zwane także proteazami cysternowymi, to enzymy zdolne do rozkładania białek. Produkowane są w komórkach kości, makrofagach, komórkach mięśni, naczyń krwionośnych i innych. Szczególnie duża ich liczba znajduje się w komórkach nowotworowych.
W 2004 roku odkryto, że farmakologiczne zablokowanie katepsyn cysteinowych hamuje rozwój nowotworu trzustki u myszy. Zahamowanie aktywności katepsyn powstrzymuje rozwój nowotworu dzięki hamowaniu angiogenezy, czyli procesu tworzenia się nowych naczyń krwionośnych dostarczających tlen i substancje odżywcze do wnętrza guza rakowego, co umożliwia jednocześnie przerzuty.
Teraz naukowcy odkryli mechanizm tego procesu, a także zidentyfikowali najważniejsze katepsyny biorące w nim udział.
Okazało się, że u myszy pozbawionych katepsyn B, L i S nowotwór trzustki słabiej się rozwija, podczas gdy brak katepsyny C nie ma wpływu na rozwój raka.
Katepsyny B, L i S rozkładają białko zwane E-kadheryną. E- kadheryna jest białkiem hamującym rozwój nowotworu dzięki hamowaniu przerzutów, zatem jego zniszczenie poprzez działanie katepsyn B, L i S promuje wzrost guza rakowego i jego przerzuty. Naukowcy zaobserwowali także podwyższony poziom katepsyn B i L w ludzkich tkankach nowotworowych trzustki.
Wydaje się zatem, że zablokowanie aktywności katepsyn B i L za pomocą wybiórczo działających leków może pomóc w terapii raka trzustki i innych nowotworów - poprzez spowolnienie wzrostu guza oraz zahamowanie jego przerzutów.
onet.pl
Skomentuj na forum
30-03-2026
Doktor z TikToka: fajnie by było, gdyby w sieci to jednak naukowcy...
Aby chronić pisklęta przed pasożytami.
30-03-2026
Duże teleskopy sfotografowały dwie formujące się planety
Ogłosiło Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).
30-03-2026
Bakteriofagi mogą chronić żywność przed salmonellą
Informuje pismo „Applied and Environmental Microbiology”.
30-03-2026
Rękawiczki mogą zawyżać wyniki pomiarów mikroplastiku
Informuje specjalistyczne pismo „Analytical Methods”.
Recenzje