Akceptuję
W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczone w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności

Zamknij X
Reklama1
Strona główna Start
Dodatkowy u góry

Rośliny robią ''przewrót'' w genetyce

Zapewne Grzegorz Mendel, XIX-wieczny twórca podstawowych dogmatów genetyki, jak np. ten, że informację genetyczną dziedziczymy po naszych rodzicach w postaci DNA, przewraca się teraz w grobie.

I trudno nawet wyobrazić sobie, że ten zuchwały atak na podstawowe prawa genetyki jest dziełem niepozornego chwastu o nazwie rzodkiewnik pospolity - Arabidopsis thaliana, który - jak widać - nie czyta podręczników genetyki.

To właśnie u rzodkiewnika, będącego dla genetyków roślinnym królikiem doświadczalnym, zespół Roberta Pruitta z Purdue University w West Lafayette (stan Indiana) zaobserwował nietypowy sposób dziedziczenia genów.

Okazało się, że rzodkiewnik, któremu pokolenie rodzicielskie przekazało dwie wadliwe kopie genu "hothead", wykorzystuje kopię prawidłową, nieobecną u rodziców, ale w pokoleniach wcześniejszych, czyli u "dziadków" a nawet "pradziadków". Dzięki temu mechanizmowi jedna na 10 roślinek z parą wadliwych genów "hothead", które powodują, że kwiatki się nie otwierają, rosła prawidłowo.

Autorzy zaobserwowali, że u rzodkiewnika z mutacją w "hothead" ten sam proces dotyczył również innych genów.

Tego zjawiska nie można wyjaśnić za pomocą obecnie panujących dogmatów na temat dziedziczenia. Nie da się go również wytłumaczyć tym, że komórki rzodkiewnika po prostu naprawiają wadliwą kopię genu. Aby do tego doszło, musiałyby dysponować drugą, prawidłową kopią, a tej przecież nie posiadały. Doświadczenia wykluczyły też pojawienie się spontanicznej mutacji naprawczej.

Dlatego badacze uważają, że roślina musi dziedziczyć materiał genetyczny po dziadkach w jakiejś innej niż DNA formie. Mogą to być np. cząsteczki kwasu rybonukleinowego - RNA. W sytuacjach kryzysowych, np. gdy odziedziczone po rodzicach kopie genu są niebezpiecznie zmutowane, zapisane w RNA sekwencje dziadków mogą być następnie przepisywane na DNA i wykorzystywane jako poprawione wersje genu.

Dzięki temu nietypowemu mechanizmowi dziedziczenia rośliny są chronione przed skutkami szkodliwych mutacji genetycznych, które zaszły w DNA rodziców.

Choć odkrycia dokonano na konkretnej roślinie, zdaniem autorów pracy, istnieje możliwość, że jest on wykorzystywany także przez inne gatunki roślin czy zwierząt.

"Być może takie zabezpieczenia pozwalają roślinom eksperymentować z mutacjami. Jeśli mutacja okazuje się być szkodliwa, zawsze można wrócić do wersji, którą posiadały wcześniejsze pokolenia" - spekuluje Priutt. To może być szczególnie ważne u roślin samopylnych, które nie są tak genetycznie zróżnicowane, jak obcopylne.

Teraz marzeniem Priutta jest, by odkrycie jego zespołu potwierdzili inni badacze. Musimy się przekonać, czy ten nietypowy mechanizm dziedziczenia nie ogranicza się tylko do roślin z mutacją w genie "hothead", zaznacza. Badania nad tym zagadnieniem mogą w przyszłości zaowocować nowymi metodami naprawy genów i leczenia dziedzicznych schorzeń, konkluduje badacz.

PAP

Skomentuj na forum




Drukuj PDF
wstecz Podziel się ze znajomymi

znajdz nas na fcb
Informacje dnia: Drzewa w miastach to enklawy czystego powietrza Trwa głosowanie na Soczewki Focusa 2016 Konkurs na współpracę polsko-francuską Toksyczne chemikalia gromadzą się w głębinach Masaż włosów umożliwia szybsze dostarczanie leków Ponad 7 mln zł od FNP dla młodych badaczy Drzewa w miastach to enklawy czystego powietrza Trwa głosowanie na Soczewki Focusa 2016 Konkurs na współpracę polsko-francuską Toksyczne chemikalia gromadzą się w głębinach Masaż włosów umożliwia szybsze dostarczanie leków Ponad 7 mln zł od FNP dla młodych badaczy Drzewa w miastach to enklawy czystego powietrza Trwa głosowanie na Soczewki Focusa 2016 Konkurs na współpracę polsko-francuską Toksyczne chemikalia gromadzą się w głębinach Masaż włosów umożliwia szybsze dostarczanie leków Ponad 7 mln zł od FNP dla młodych badaczy

Partnerzy

GoldenLine Fundacja Kobiety Nauki Obywatele Nauki NeuroSkoki Biomantis Uni Gdansk MULTITRAIN I MULTITRAIN II Nauki przyrodnicze KOŁO INZYNIERÓW PB ICHF PAN FUNDACJA JWP NEURONAUKA BIOOPEN 2016 Mlodym Okiem Nanotechnologia Lodz Genomica SYMBIOZA 2017 Nauka w Polsce CITTRU - Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu Akademia PAN Chemia i Biznes Farmacom Świat Chemii Forum Akademickie Biotechnologia     Geodezja „Pomiędzy naukami – zjazd fizyków i chemików” WIMC WARSZAWA 2016 Konferencja Biomedyczna Projektor Jagielloński Instytut Lotnictwa EuroLab