Akceptuję
W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczone w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności

Zamknij X
Reklama1
Strona główna Start

Tylko wykorzystując potencjał młodych ludzi nauka sprosta wyzwaniom

Większy nacisk na badania w priorytetowych dziedzinach i wsparcie karier młodych naukowców zapowiada nowy prezes Polskiej Akademii Nauk prof. Michał Kleiber. Jego zdaniem, konieczne też będą zmiany w strukturach niektórych jednostek badawczych i w administracji PAN. Prof. Kleiber został wybrany na prezesa PAN 11 grudnia, a swoją funkcję zaczął pełnić od nowego roku.

POTRZEBNA WIĘKSZA SPECJALIZACJA

Według nowego prezesa PAN, polska nauka potrzebuje w dziedzinie badań poznawczych większej specjalizacji, ponieważ uczeni w naszym kraju nie mogą osiągać sukcesów we wszystkich istniejących dziedzinach nauki. Aby specjalizacja ta przyniosła największe korzyści, trzeba - jego zdaniem - skoncentrować się na dziedzinach, które obecnie są najważniejsze dla Polski oraz na tych, które najszybciej się rozwijają i pogłębiają naszą wiedzę o świecie.

"Niewątpliwie do takich dziedzin należą nowoczesna biologia molekularna, biotechnologia, nowoczesna nauka o materiałach i wszystko to, co się wiąże z rozwojem społeczeństwa informacyjnego, czyli informatyka i telekomunikacja. Strategiczną dziedziną jest też oczywiście energetyka" - mówi prof. Kleiber.

Jak zaznacza, ważne są też badania socjologiczne, bowiem obecnie zachodzące procesy, takie jak mieszanie się kultur lub starzenie się społeczeństw, będą wymagały reakcji ze strony rządów wielu państw, także Polski, a do tego niezbędne są teoretyczne podstawy.

Dla Polski szczególnie ważne są dziedziny związane z naszą kulturą i tożsamością narodową. Polscy uczeni muszą np. stale badać język polski i historię naszego kraju. "Tego nikt za nas nie zrobi" - przypomina prezes PAN.

CENTRUM BADAWCZE OKREŚLI PRIORYTETY

Prof. Kleiber planuje utworzenie w najbliższych miesiącach Centrum Badawczego w ramach PAN, którego zadaniem ma być zarządzanie działalnością jednostek badawczych Akademii i określanie dziedzin nauki, w których badania będą dla PAN priorytetowe. W jego skład mają wejść członkowie PAN, a także przedstawiciele Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, które finansuje działalność poszczególnych jednostek PAN.

Pierwszym zadaniem nowo powołanego organu Akademii ma być ocena placówek wchodzących w skład PAN, według kryteriów ostrzejszych niż stosowane przez MNiSW w ocenie jednostek badawczych.

"Nie wystarcza, że placówki Akademii są bardzo dobre w porównaniu z innymi polskimi placówkami. One muszą umieć nawiązać współpracę i konkurować z najlepszymi instytucjami zagranicznymi" - tłumaczy prof. Kleiber.

Jednym z kryteriów, według których będzie to można ocenić, jest m.in. - zdaniem nowego prezesa PAN - zdolność danej placówki do generowania "mistrzów", czyli wybitnych w swojej dziedzinie uczonych.

NIE MA POSTĘPU BEZ MŁODZIEŻY

Według prof. Kleibera, instytut musi posiadać też zdolność do współpracy z wiodącymi ośrodkami z innych krajów i umiejętność tworzenia szans rozwoju dla młodych naukowców.

To ostatnie jest, zdaniem prof. Kleibera, szczególnie ważne, ponieważ w Polsce, podobnie jak w innych krajach europejskich, w placówkach badawczych zatrudnionych jest zbyt mało młodych, zdolnych naukowców.

"Nauki nie da się uprawiać bez młodzieży. Dzisiejsza nauka rozwija się w szalonym tempie. Sprostać jej wyzwaniom można tylko wykorzystując potencjał młodych ludzi, ich odwagę i brak uprzedzeń w podejściu do wielu zagadnień" - uważa prof. Kleiber.

Aby wspomóc kariery młodych ludzi i jednocześnie pozwolić jednostkom naukowym wybierać tych najzdolniejszych, PAN musi, według nowego prezesa, nawiązać ściślejszą współpracę z uczelniami. Chodzi zwłaszcza o prowadzenie studiów doktoranckich. Z jednej strony pozwoli to uniwersytetom pozyskać kadrę wykładowców, których potrzeba coraz więcej. Z drugiej strony - instytuty będą mogły włączyć doktorantów w swoje prace badawcze i wyłonić spośród nich swoich przyszłych pracowników.

MNIEJ, A LEPIEJ

Niektóre instytuty, zdaniem prof. Kleibera, powinny stawać się współwłasnością PAN i uczelni. W przyszłości mogą nawet zostać przez uczelnie wchłonięte.

W obrębie samej Akademii nowy prezes chce konsolidować niektóre jednostki. Chodzi o to, aby słabsze i mniejsze instytuty mogły zostać włączone w skład większych, by dzięki temu korzystać z lepszej infrastruktury i możliwości współpracy międzynarodowej, co podniesie jakość prowadzonych tam badań.

Jak przyznaje prof. Kleiber, niektóre jednostki może czekać likwidacja - w całości lub w części. Nie nastąpi to jednak nagle, raczej chodzi o stopniowe wygaszanie ich działalności.

PROF. KLEIBER - NAUKOWIEC I ORGANIZATOR

60-letni prof. Michał Kleiber jest specjalistą w zakresie zastosowań nowoczesnych technik komputerowych w badaniach naukowych, technice i medycynie. Ukończył Wydział Inżynierii Lądowej Politechniki Warszawskiej oraz Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego.

W 1995 roku został dyrektorem Instytutu Podstawowych Problemów Techniki PAN, w którym od 1986 roku kieruje Zakładem Metod Komputerowych. Przez wiele lat wykładał na Wydziale Matematyki i Nauk Informacyjnych Politechniki Warszawskiej.

Jest także Sekretarzem Generalnym Europejskiego Towarzystwa Metod Komputerowych w Naukach Stosowanych oraz Prezesem Środkowoeuropejskiego Towarzystwa Metod Komputerowych i Mechaniki.

Zasiada w radach redakcyjnych kilkunastu międzynarodowych czasopism naukowych, jest m.in. redaktorem naczelnym prestiżowego czasopisma o zasięgu międzynarodowym – "Archives of Computational Methods in Engineering". W 2001 roku prof. Kleiber otrzymał Nagrodę Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (tzw. Polskiego Nobla) w dziedzinie nauk technicznych.

W latach 2001-2005 był ministrem nauki i informatyzacji oraz przewodniczącym Komitetu Badań Naukowych. Obecnie pełni m.in. funkcję społecznego doradcy Prezydenta RP, jest członkiem Europejskiej Rady Nauki, Rady Programowej Polskiego Forum Strategii Lizbońskiej oraz prezesem organizacji European Materials Forum.

PAN - KORPORACJA UCZONYCH

Polska Akademia Nauk to państwowa instytucja naukowa będąca z jednej strony korporacją uczonych, na wzór Francuskiej Akademii Nauk, a z drugiej - siecią wspólnie zarządzanych państwowych instytutów naukowych, których celem jest prowadzenie badań naukowych o możliwie najwyższym poziomie naukowym.

PAN powstała w 1951 roku na I Kongresie Polskiej Nauki, z połączenia Polskiej Akademii Umiejętności (istniejącej od 1896 roku) oraz Warszawskiego i Krakowskiego Towarzystwa Naukowego. Początkowo była tylko korporacją uczonych, jednak w 1960 roku została przekształcona w rządową instytucję centralną, sprawującą ogólną pieczę nad nauką w Polsce i zarządzającą siecią instytutów. W 1990 roku PAN straciła status instytucji rządowej, stając się ponownie zarówno korporacją uczonych i siecią instytutów. Funkcję sprawowania kontroli nad nauką na poziomie rządu przejął wtedy Komitet Badań Naukowych.

Jako korporacja uczonych, PAN skupia w swoim składzie najbardziej cenionych polskich naukowców - noszą oni tytuły członków rzeczywistych PAN. Ich liczba jest ograniczona do 350. Członkostwo w korporacji jest dożywotnie. Są także członkowie korespondenci. Prawo zgłaszania kandydatów na członków korespondentów mają członkowie rzeczywiści oraz rady naukowe uczelni wyższych i instytutów PAN. Członkowie rzeczywiści są, w miarę zwalniania miejsc, wybierani spośród członków korespondentów przez wszystkich członków rzeczywistych.

Członkami rzeczywistymi i korespondentami PAN są nie tylko polscy uczeni, ale także liczna grupa uczonych zagranicznych (ok. 30 proc. składu).

Członkowie rzeczywiści i krajowi członkowie korespondenci tworzą zgromadzenie ogólne PAN, które wybiera prezesa, prezydium, szefów wydziałów tematycznych, komitetów normalizacyjno-nazewniczych oraz akceptuje przewodniczących oddziałów terenowych.

Polska Akademia Nauk to także sieć kilkudziesięciu instytutów naukowych. Działają one w obrębie siedmiu wydziałów tematycznych, reprezentujących grupy nauk (I — Nauki Społeczne, II — Nauki Biologiczne, III — Nauki Matematyczne, Fizyczne i Chemiczne, IV — Nauki Techniczne, V — Nauki Rolnicze, Leśne i Weterynaryjne, VI — Nauki Medyczne, VII — Nauki o Ziemi i Nauki Górnicze).

Głównym zadaniem instytutów jest prowadzenie badań podstawowych. Podlegają one formalnie szefom wydziałów tematycznych PAN, finansowane natomiast są bezpośrednio przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Instytuty zatrudniają ponad 4 tys. pracowników naukowych. Prowadzą studia doktoranckie. Większość z nich ma prawo nadawania stopnia doktora i doktora habilitowanego.

PAP - Nauka w Polsce, Urszula Rybicka
Skomentuj na forum




Drukuj PDF
wstecz Podziel się ze znajomymi

znajdz nas na fcb
Informacje dnia: Stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców Nanomateriały pomagają w oczyszczaniu wody Pływanie zmniejsza ryzyko zgonu Męska płodność na poziomie molekularnym 16 mln euro dla naukowców zajmujących się żywnością Innowacyjne cewniki medyczne Stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców Nanomateriały pomagają w oczyszczaniu wody Pływanie zmniejsza ryzyko zgonu Męska płodność na poziomie molekularnym 16 mln euro dla naukowców zajmujących się żywnością Innowacyjne cewniki medyczne Stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców Nanomateriały pomagają w oczyszczaniu wody Pływanie zmniejsza ryzyko zgonu Męska płodność na poziomie molekularnym 16 mln euro dla naukowców zajmujących się żywnością Innowacyjne cewniki medyczne

Partnerzy

GoldenLine Fundacja Kobiety Nauki Warszawskie Stowarzyszenie Biotechnologiczne (WSB) „Symbioza” Obywatele Nauki NeuroSkoki Biomantis Uni Gdansk MULTITRAIN I MULTITRAIN II Nauki przyrodnicze KOŁO INZYNIERÓW PB ICHF PAN FUNDACJA JWP NEURONAUKA BIOOPEN 2016 QDAY Mlodym Okiem Nauka w Polsce CITTRU - Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu Akademia PAN Chemia i Biznes Farmacom Świat Chemii Forum Akademickie Biotechnologia     Geodezja „Pomiędzy naukami – zjazd fizyków i chemików” WIMC WARSZAWA 2016 Konferencja Biomedyczna Projektor Jagielloński Instytut Lotnictwa EuroLab