Na wysoką skuteczność mediacji w przypadku nieletnich przestępców wskazują badania prowadzone przez dr Beatę Czarnecką-Dzialuk z Instytutu Nauk Prawnych PAN (INP PAN). Sprawdziła ona czy nieletni, którzy dziesięć lat wcześniej uczestniczyli w eksperymentalnym programie mediacji z pokrzywdzonymi, weszli w tym czasie w konflikt z prawem.

„Ze 160 osób skierowanych do mediacji dwie trzecie nie zostało w ciągu 10 lat skazanych. Spośród pozostałych, 60 osób - czyli 40 proc. - popełniło pojedyncze i drobne czyny” – czytamy w przesłanym komunikacie. To znacząco mniej niż w przypadku wcześniej badanych byłych nieletnich, wobec których zastosowano inne sposoby postępowania.

„Mediacja może wpływać na powstrzymanie od popełniania przestępstw i również dlatego warto ją częściej stosować” – przekonują naukowcy.

Możliwość mediacji pomiędzy pokrzywdzonym i nieletnim sprawcą do polskiego prawa wprowadzono w 2000 roku, w wyniku bardzo dobrych efektów eksperymentalnego programu mediacji prowadzonego i badanego w latach 1996-1999 w wydziałach ośmiu sądów rejonowych.

Badanie ewaluacyjne przeprowadzone wówczas w INP PAN wykazało niezwykle wysoką skuteczność mediacji. 83 proc. nieletnich przyjęło propozycję mediacji i 93 proc. z nich wynegocjowało ugody, z których aż 95 proc. wykonano.

Aż 90 proc. pokrzywdzonych i 95 proc. sprawców było zadowolonych z samej mediacji i z jej wyników. Stwierdzono też wtedy bardzo niski wskaźnik powrotu do przestępczości. W okresie od jednego do 2,5 roku wróciło do niej 14,4 proc. młodych przestępców.

Instytut Nauk Prawnych powstał w 1956 roku. Dziś jest jedną z najpoważniejszych pod względem znaczenia i potencjału kadrowego placówek naukowo-badawczych Polskiej Akademii Nauk w jej dziale nauk społecznych.