Akceptuję
W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczone w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności

Zamknij X
BioSzkolenia

Naukowy styl życia

Nauka i biznes

Strona główna Informacje
Dodatkowy na dole

Dodatkowy na dole

Dlaczego zapachy przywołują wspomnienia?

Dzięki temu, gdy jeden ze zmysłów zostaje pobudzony do wspomnień, pozostałe również ulegają aktywacji. Przy czym wspomnienia zapachowe są wyjątkowo trwałe w porównaniu z innymi. Wyniki publikuje pismo "Neuron".

Naukowcy od dawna zastanawiali się, jaki jest neurologiczny mechanizm zjawiska, które polega na przypominaniu sobie całego zdarzenia z przeszłości wyłącznie na podstawie związanego z nim zapachu czy piosenki. Dlaczego wystarczy zapach perfum używanych przez byłą sympatię, by wyczarować nam dokładne wspomnienie sytuacji z przeszłości? Dlaczego smak (i zapach) magdalenki z taką intensywnością przywołał wspomnienie "utraconego czasu"?

Badacze z Collegium Uniwersyteckiego w Londynie zaobserwowali, że kluczem do wyjaśnienia tej zagadki jest sposób, w jaki mózg scala poszczególne wspomnienia na temat danej sytuacji pochodzące z różnych zmysłów (słuchu, wzroku, smaku, węchu).

W doświadczeniach naukowcy odwrócili to pytanie: czy wspomnienie danego wydarzenia może przywołać w pamięci związany z nim zapach?

Uczestnikom testów pokazywano serię ilustracji razem z przypadkowo wybranym zapachem. Badanych poproszono, by wyobrazili sobie jakiś związek między jednym i drugim. Na przykład, gdy uczestnik poczuł zapach róż i jednocześnie widział zdjęcie kaczki, mógł wyobrazić sobie, że ptak wchodzi do ogrodu pełnego róż.

Następnie pacjentom zaprezentowano serię ilustracji widzianych wcześniej na przemian z nowymi. Tym razem nie towarzyszyły im jednak zapachy. Zadaniem ochotników było jedynie przypomnieć sobie, który obrazek już widzieli. Jednocześnie aktywność ich mózgu była analizowana z użyciem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego.

Okazało się, że w czasie oglądania znanych ilustracji w mózgu badanych wyraźnej aktywacji ulegał nie tylko hipokamp, który odpowiada za scalanie wspomnień, ale też obszar, który bierze udział w przetwarzaniu bodźców węchowych (pierwotna kora węchowa). Jak podkreślają autorzy pracy, działo się tak, mimo że żaden z zapachów nie był wówczas prezentowany.

Co ciekawe, aktywacja obszaru przetwarzającego zapachy nie wynikała z faktu, że badani próbowali przypomnieć sobie zapach związany z obrazkiem. Jak zgodnie przyznawali, próbowali raczej odtworzyć historię z nim związaną. Nie zaobserwowano też zmian w regularności ich oddechu, które towarzyszą przypominaniu sobie zapachów.

Zdaniem autorów, ich obserwacje wskazują, że ośrodki węchowe w mózgu biorą aktywny udział w rekonstrukcji wspomnień. Dowodzą też, że zamiast gromadzić wspomnienia na temat różnych doznań zmysłowych w jednym miejscu, mózg przechowuje je "rozrzucone" w różnych ośrodkach. Dlatego sytuacja z przeszłości może odżyć tylko dzięki przywołaniu jednego z tych doznań - węchowego, wzrokowego lub słuchowego.

Prowadzący badania Jay Gottfried uważa, że taki mechanizm daje ludziom większe możliwości wskrzeszania wspomnień. "To właśnie jest zaleta naszego systemu pamięciowego. Gdyby wspomnienia były przechowywane w jednym miejscu w mózgu, to aby je przywołać, musielibyśmy zrekonstruować większość aspektów związanych z danym wydarzeniem, a tak wystarczy pobudzić jeden ze zmysłów" - wyjaśnia badacz.

Według niego ewolucja mogła promować taki system, gdyż daje on wiele korzyści. "Wyobraźmy sobie skrajną sytuację - zagrożenie ze strony drapieżnika. Dzięki skojarzeniom pamięciowym można przewidzieć atak wroga nawet, gdy go nie widzimy, na podstawie sygnałów odbieranych przez różne zmysły, takich jak widok jego śladów, zapach jego sierści czy szelest w zaroślach" - mówi Gottfried.

Ciekawym i niewyjaśnionym jak dotąd zjawiskiem jest niezwykła trwałość wspomnień zapachowych. Zgodnie w wcześniejszymi wynikami badań, pamięć obrazów zaczyna się zacierać po kilku dniach a nawet godzinach od wydarzenia, podczas gdy pamięć zapachów pozostaje nietknięta nawet przez rok.

Gottfried podejrzewa nawet, że wspomnienia związane z zapachami mogą przetrwać nawet po uszkodzeniu hipokampa - osoby, które go doznały, nie pamiętają wydarzeń z kilku ostatnich lat, ale stale mogą przywoływać zapachy z dzieciństwa.

"Jeśli komuś uda się rozwikłać, dlaczego nasz węch ma tak dużą moc zatrzymywania wspomnień, to może liczyć na Nagrodę Nobla" - uważa Gottfried.

PAP

Chcesz o tym porozmawiać na FORUM?

Drukuj PDF
wstecz Podziel się ze znajomymi

Recenzje




Mobilne urządzenia do wykrywania SMOGU
09-10-2018

Mobilne urządzenia do wykrywania SMOGU

Coraz popularniejsze są mobilne urządzenia do monitorowania jakości powietrza, które pozwalają wychwycić nawet najmniejsze szkodliwe cząsteczki.

TNP czyli życie bez tchu
05-10-2018

TNP czyli życie bez tchu

Pierwsze objawy tętniczego nadciśnienia płucnego (TNP) nie wskazują na to, że sytuacja może być poważna.

Informacje dnia: Czy nadciśnienie wyklucza kawę? Mobilne urządzenia do wykrywania SMOGU Drzemki pozwalają lepiej przetwarzać podświadome informacje Próg bezpieczeństwa globalnego ocieplenia to 1,5 stopnia Inteligentne zegarki ze sztuczną inteligencją Artykuły naukowców z UJ opublikowane w „Nature” Czy nadciśnienie wyklucza kawę? Mobilne urządzenia do wykrywania SMOGU Drzemki pozwalają lepiej przetwarzać podświadome informacje Próg bezpieczeństwa globalnego ocieplenia to 1,5 stopnia Inteligentne zegarki ze sztuczną inteligencją Artykuły naukowców z UJ opublikowane w „Nature” Czy nadciśnienie wyklucza kawę? Mobilne urządzenia do wykrywania SMOGU Drzemki pozwalają lepiej przetwarzać podświadome informacje Próg bezpieczeństwa globalnego ocieplenia to 1,5 stopnia Inteligentne zegarki ze sztuczną inteligencją Artykuły naukowców z UJ opublikowane w „Nature”

Partnerzy

GoldenLine Fundacja Kobiety Nauki Job24 Obywatele Nauki NeuroSkoki Portal MaterialyInzynierskie.pl Uni Gdansk MULTITRAIN I MULTITRAIN II Nauki przyrodnicze KOŁO INZYNIERÓW PB ICHF PAN FUNDACJA JWP NEURONAUKA Mlodym Okiem Polski Instytut Rozwoju Biznesu Analityka Nauka w Polsce CITTRU - Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu Akademia PAN Chemia i Biznes Farmacom Świat Chemii Forum Akademickie Biotechnologia     Geodezja Instytut Lotnictwa EuroLab

Szanowny Czytelniku!

 
25 maja 2018 roku zacznie obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Potrzebujemy Twojej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych przechowywanych w plikach cookies. Poniżej znajdziesz pełny zakres informacji na ten temat.
 
Zgadzam się na przechowywanie na urządzeniu, z którego korzystam tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie moich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania przeze mnie ze strony internetowej Laboratoria.net w celach marketingowych, w tym na profilowanie i w celach analitycznych.

Kto będzie administratorem Twoich danych?

Administratorami Twoich danych będziemy my: Portal Laboratoria.net z siedzibą w Krakowie (Grupa INTS ul. Czerwone Maki 55/25 30-392 Kraków).

O jakich danych mówimy?

Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług w tym zapisywanych w plikach cookies.

Dlaczego chcemy przetwarzać Twoje dane?

Przetwarzamy te dane w celach opisanych w polityce prywatności, między innymi aby:

Komu możemy przekazać dane?

Zgodnie z obowiązującym prawem Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie, np. agencjom marketingowym, podwykonawcom naszych usług oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa np. sądom lub organom ścigania – oczywiście tylko gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną.

Jakie masz prawa w stosunku do Twoich danych?

Masz między innymi prawo do żądania dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także wycofać zgodę na przetwarzanie danych osobowych, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw.

Jakie są podstawy prawne przetwarzania Twoich danych?

Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz). Taką podstawą prawną dla pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych podmiotów trzecich będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.

Dlatego też proszę zaznacz przycisk "zgadzam się" jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych zbieranych w ramach korzystania przez ze mnie z portalu *Laboratoria.net, udostępnianych zarówno w wersji "desktop", jak i "mobile", w tym także zbieranych w tzw. plikach cookies. Wyrażenie zgody jest dobrowolne i możesz ją w dowolnym momencie wycofać.
 
Więcej w naszej POLITYCE PRYWATNOŚCI
 

Newsletter

Zawsze aktualne informacje