Poznano strukturę naturalnego antybiotyku - nizyny
Bakterie bronią się przed antybiotykami za pomocą wielu mechanizmów. Należą do nich pozbywanie się antybiotyku z wnętrza komórki bakteryjnej, niszczenie cząsteczki antybiotyku albo jej modyfikacja, która prowadzi do jego inaktywacji.
Powszechne stosowanie antybiotyków prowadzi do pojawienia się szczepów bakterii odpornych na działanie nie jednego, ale wielu popularnych antybiotyków. Jest to poważne zagrożenie dla naszego zdrowia i życia.
Jednym z antybiotyków, skutecznie leczących zakażenia wywołane przez bakterie odporne na inne antybiotyki, jest nizyna.
Nizyna to naturalny antybiotyk, wytwarzany przez bakterię kwasu mlekowego Lactococcus lactis. Niszczy ona bakterie Gram dodatnie przez tworzenie porów w błonie cytoplazmatycznej. Jest ona popularnym konserwantem, gdyż zabija chorobotwórcze bakterie w żywności, będąc jednocześnie zupełnie nieszkodliwą dla człowieka.
Komórki bakteryjne otoczone są ścianą komórkową, zbudowaną z białek i cukrów. Ściana ta nadaje im kształt, a jednocześnie chroni przed środowiskiem zewnętrznym.
Ze względu na budowę zewnętrzną, bakterie można podzielić na tzw. bakterie gram-dodatnie i gram-ujemne. Bakterie gram-dodatnie mają grubą ścianę zbudowaną z wielu warstw substancji zwanej mureiną(peptydoglikanu). U bakterii gram-ujemnych ściana komórkowa jest cieńsza, i składa się z pojedynczej warstwy mureiny. Zawiera także różne białka oraz lipopolisacharydy.
Grupa naukowców z Uniwersytetu w Utrechcie pod kierunkiem Roberta Kapteina odkryła, że nizyna łączy się z fragmentem lipidu II - jednego z ważniejszych składników ściany komórkowej bakterii gram- dodatnich.
Holenderscy naukowcy poznali strukturę kompleksu nizyna - lipid II. Przypomina ona klatkę: fragment lipidu II otoczony jest przez cząsteczkę antybiotyku. To pierwszy etap powstawania porów w ścianie komórkowej bakterii, które w konsekwencji prowadzą do zniszczenia komórki bakteryjnej.
Poznanie struktury kompleksu nizyny z lipidem II pomoże nie tylko zrozumieć mechanizm działania tego antybiotyku, ale także posłuży jako model dla syntezy innych antybiotyków, podobnych w działaniu do nizyny, a może nawet bardziej od niej skutecznych.
PAP
30-03-2026
Doktor z TikToka: fajnie by było, gdyby w sieci to jednak naukowcy...
Aby chronić pisklęta przed pasożytami.
30-03-2026
Duże teleskopy sfotografowały dwie formujące się planety
Ogłosiło Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).
30-03-2026
Bakteriofagi mogą chronić żywność przed salmonellą
Informuje pismo „Applied and Environmental Microbiology”.
30-03-2026
Rękawiczki mogą zawyżać wyniki pomiarów mikroplastiku
Informuje specjalistyczne pismo „Analytical Methods”.
Recenzje