Akceptuję
W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczone w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności

Zamknij X
Ceramika
Strona główna Artykuły
Dodatkowy u góry
Labro na dole

Mantis religiosa – dyspersja gatunku w Polsce i w Europie

Występowanie w Polsce – rys historyczny

Informacje o występowaniu Mantis religiosa na terenie Polski po raz pierwszy odnotował PERTHEES (MAT. NIEPUBL.) W XVIII wieku w okolicach Warszawy używając słowa „nierzadka” (za LIANĄ, 2004). Natomiast pierwsze publikowane informacje pochodzą od PAXA (1921), który wspomina o modliszce z Chorzowa – osobnik znaleziony na pastwisku koło nasypu kolejowego mógł pochodzić ze znanego ówcześnie stanowiska w czeskich Morawach. Informację tę prostuje BAZYLUK (1977), sugerując, że prawdopodobnie był to osobnik zawleczony z Wyżyny Lubelskiej i Roztocza, a więc reprezentujący podgatunek M. r. polonica. Jednakże liczne dane dotyczące występowania modliszki pojawiły się dopiero w 1950 roku, co pozwoliło na scharakteryzowanie ich rozmieszczenia w Polsce (Garbatka; Skarżysko-Kamienna i Góry Wysokie na Wyżynie Małopolskiej; Puszcza Sandomierska (liczne stanowiska); Lasy Lipskie i Janowskie na terenie Kotliny Sandomierskiej oraz Dzierzkowice na Wyżynie Lubelskiej) (BAZYLUK, 1977; LIANA, 1977). Ze względu na efemeryczny charakter wielu stanowisk, małej wielkości populacji oraz wysokiego statusu gatunku (M. religiosa jako jedyny przedstawiciel rzędu Mantodea w Polsce), rozpoczęto pracę nad ochroną gatunkową modliszki zwyczajnej w Polsce i w 1984 roku wpisano ją na listę gatunków chronionych (za LIANĄ, 2004). LIANA (1977) potwierdziła wcześniej znalezione oraz znalazła nowe stanowiska na terenie Puszczy Sandomierskiej, w Lasach Janowskich oraz na Wyżynie Lubelskiej, nie znała natomiast stanowisk na Wyżynie Małopolskiej oraz w Pieninach, które podawane były później przez WITKOWSKIEGO (1992). KRÓLIK (2010) zaobserwował modliszkę zwyczajną na terenie Opola, jest to pierwsza opublikowana informacja na temat występowania tego owada w Polsce Zachodniej.

Jak podaje LIANA (2002), obszar występowania Mantis religiosa do końca XX wieku ograniczał się do północnej części Puszczy Sandomierskiej oraz zachodniej części Lasów Janowskich i Lipskich – takie też informacje podaje Instytut Ochrony Przyrody (IOP, 2016). W 2007 roku profesor LIANA (2007) opublikowała pracę, która do dziś stanowi największe kompendium wiedzy na temat historycznych jak i współcześnie poznanych stanowisk modliszki zwyczajnej w Polsce. Należy jednak zauważyć, że dane zawarte w wspomnianym opracowaniu jak również informacje z Czerwonej Księgi Zwierząt (LIANA, 2004), mogą wymagać aktualizacji. Coraz częściej pojawiają się w literaturze naukowej oraz w wydaniach popularno-naukowych krótkie doniesienia o napotkaniu Mantis religiosa w różnych częściach Polski. Wymienić tutaj należy: Roztocze (BUCZYŃSKA I WSPÓŁAUT., 2006), Wyżynę Małopolską (BONK I KAJZER, 2009; KOZINA, 2015), Góry Świętokrzyskie i Mazowsze (BONK I WSPOŁAUT., 2011; FALENCKA-JABŁOŃSKA, 2009), Karpaty i Podkarpacie (PAWELEC I BASISTA, 2003; KATA, 2004; ZIĘBA, 2004; TRZECIAK, 2010; ĆWIK I WSPÓŁAUT., 2012). LIANA (2004) podaje również szereg informacji ustnych od licznych autorów na temat występowania tych zwierząt w różnych częściach Polski, na przykład w Cisnej czy na Pogórzu Bukowskim, w okolicach Krosna.

Warto zaznaczyć, że BAZYLUK (1947) wyróżnił na terenie naszego kraju podgatunek Mantis religiosa polonica, podając tereny jej występowania właśnie w rejonie Puszczy Sandomierskiej i Lasów Janowskich. Natomiast pojawiające się doniesienia z południa Polski, mogą być spowodowane napływem modliszki Mantis religiosa  z Czech i Słowacji przez Bramę Morawską (na tereny województwa opolskiego, śląskiego i podkarpackiego). Współczesna ekspansja obu podgatunków może mieć miejsce przede wszystkim na skutek ocieplenia klimatu – modliszka zwyczajna to owad wyjątkowo termofilny, więc zwiększające się średnie dobowe temperatury powietrza tworzą idealne warunki dla ich rozwoju (WALTHER I WSPÓŁAUT., 2009; PAWŁOWSKI, 2010; LINN I GRIEBELER, 2016). Pomimo, iż modliszki są owadami mało mobilnymi, ich rozprzestrzenianiu może przysłużyć się człowiek, który przenosi ooteki razem z skoszonym późnym latem sianem (LIANA, 2007). Na uwagę zasługuje również fakt, że rozprzestrzenianie się Mantis religiosa zostało zauważone również w Czechach (JANŠTA I WSPÓŁAUT., 2008; PISZKIEWITZ I WSPÓŁAUT., 2000; HANAC I HUDEČEK, 2001; TICHÁ, 2004; GRUCHALA, 2010), na Łotwie (PUPIŅŠ I WSPÓŁAUT., 2012), w Chorwacji (ROMANOWSKI I ROMANOWSKI, 2014), w Niemczech (BERG I WSPÓŁAUT., 2010; LANDECK I WSPÓŁAUT., 2013; LINN I GRIEBELER, 2015) oraz w Rosji (BOLSHAKOV I WSPÓŁAUT., 2010; SHCHERBAKOV I SAVITSKY, 2015), co może świadczyć o znacznej dyspersji tego gatunku w Europie.

 


Tagi: Mantis religiosa, modliszka zwyczajna, modliszka europejska
Drukuj PDF
wstecz Podziel się ze znajomymi

Recenzje



Informacje dnia: Odkryto procesy w łożysku prowadzące do zatrucia ciążowego Szczepienie przeciw ospie nie chroni przed ospą małpią Terapie genetyczne w ratowaniu wzroku Spada odporność populacyjna przeciwko COVID-19 Dawka przypominająca w trzecim trymestrze ciąży Pejzaż dźwiękowy Łodzi Odkryto procesy w łożysku prowadzące do zatrucia ciążowego Szczepienie przeciw ospie nie chroni przed ospą małpią Terapie genetyczne w ratowaniu wzroku Spada odporność populacyjna przeciwko COVID-19 Dawka przypominająca w trzecim trymestrze ciąży Pejzaż dźwiękowy Łodzi Odkryto procesy w łożysku prowadzące do zatrucia ciążowego Szczepienie przeciw ospie nie chroni przed ospą małpią Terapie genetyczne w ratowaniu wzroku Spada odporność populacyjna przeciwko COVID-19 Dawka przypominająca w trzecim trymestrze ciąży Pejzaż dźwiękowy Łodzi

Partnerzy

GoldenLine Fundacja Kobiety Nauki Job24 Obywatele Nauki NeuroSkoki Portal MaterialyInzynierskie.pl Uni Gdansk MULTITRAIN I MULTITRAIN II Nauki przyrodnicze KOŁO INZYNIERÓW PB ICHF PAN FUNDACJA JWP NEURONAUKA Mlodym Okiem Polski Instytut Rozwoju Biznesu Analityka Nauka w Polsce CITTRU - Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu Akademia PAN Chemia i Biznes Farmacom Świat Chemii Forum Akademickie Biotechnologia     Bioszkolenia Geodezja Instytut Lotnictwa EuroLab

Szanowny Czytelniku!

 
25 maja 2018 roku zacznie obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Potrzebujemy Twojej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych przechowywanych w plikach cookies. Poniżej znajdziesz pełny zakres informacji na ten temat.
 
Zgadzam się na przechowywanie na urządzeniu, z którego korzystam tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie moich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania przeze mnie ze strony internetowej Laboratoria.net w celach marketingowych, w tym na profilowanie i w celach analitycznych.

Kto będzie administratorem Twoich danych?

Administratorami Twoich danych będziemy my: Portal Laboratoria.net z siedzibą w Krakowie (Grupa INTS ul. Czerwone Maki 55/25 30-392 Kraków).

O jakich danych mówimy?

Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług w tym zapisywanych w plikach cookies.

Dlaczego chcemy przetwarzać Twoje dane?

Przetwarzamy te dane w celach opisanych w polityce prywatności, między innymi aby:

Komu możemy przekazać dane?

Zgodnie z obowiązującym prawem Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie, np. agencjom marketingowym, podwykonawcom naszych usług oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa np. sądom lub organom ścigania – oczywiście tylko gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną.

Jakie masz prawa w stosunku do Twoich danych?

Masz między innymi prawo do żądania dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także wycofać zgodę na przetwarzanie danych osobowych, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw.

Jakie są podstawy prawne przetwarzania Twoich danych?

Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz). Taką podstawą prawną dla pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych podmiotów trzecich będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.

Dlatego też proszę zaznacz przycisk "zgadzam się" jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych zbieranych w ramach korzystania przez ze mnie z portalu *Laboratoria.net, udostępnianych zarówno w wersji "desktop", jak i "mobile", w tym także zbieranych w tzw. plikach cookies. Wyrażenie zgody jest dobrowolne i możesz ją w dowolnym momencie wycofać.
 
Więcej w naszej POLITYCE PRYWATNOŚCI
 

Newsletter

Zawsze aktualne informacje