Akceptuję
W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczone w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności

Zamknij X
Kielce
Strona główna Artykuły
Dodatkowy na dole

Nienasycone kwasy tłuszczowe – rodzaje, występowanie

Streszczenie

Nienasycone kwasy tłuszczowe (NKT) pod względem budowy chemicznej charakteryzują się występowaniem podwójnego wiązania pomiędzy poszczególnymi atomami węgla. Rozróżniamy kwasy: jednonienasycone (z jednym podwójnym wiązaniem) oraz wielonienasycone (z wieloma podwójnymi wiązaniami). Położenie wiązania podwójnego w łańcuchu węglowym wyznacza tzw. serie (rodziny) kwasów tłuszczowych i klasyfikujemy je jako kwasy tłuszczowe: omega 3, omega 6, omega 7 i omega 9. Głównym źródłem jednonienasyconych kwasów tłuszczowych są: olej rzepakowy, oliwa z oliwek, awokado czy migdały. Natomiast wielonienasycone kwasy tłuszczowe występują, między innymi: w oleju lnianym, słonecznikowym, sojowym, w rybach morskich oraz orzechach włoskich. Nienasycone kwasy tłuszczowe odgrywają niezwykle ważną rolę w utrzymywaniu organizmu w dobrej kondycji. Do ich licznych prozdrowotnych właściwości możemy zaliczyć: zapobieganie nadciśnieniu tętniczemu, podnoszenie nieswoistej odporności organizmu, spowalnianie procesu starzenia się komórek oraz ochrona przed działaniem wolnych rodników. Poprzez hamowanie procesu agregacji płytek krwi, zapobiegają one powstawaniu skrzepów naczyniowych, obniżają ponadto stężenie trójglicerydów i frakcji LDL cholesterolu. NKT odgrywają istotną funkcję w procesach przemiany materii, uczestniczą w budowie błon mitochondrialnych i mikrosomów, biorą także udział w syntezie eikozanoidów oraz wpływają na prawidłowy rozwój i funkcjonowanie układu nerwowego. Warunkiem prozdrowotnego działania nienasyconych kwasów tłuszczowych jest jednak ich odpowiednia proporcja w codziennej diecie. Najczęściej, dostarczamy znacznie więcej kwasów klasy omega 6 niż omega 3, co jest zjawiskiem niepożądanym. Kwasy omega 6, w wyniku przemian metabolicznych wytwarzają bowiem związki o charakterze zapalnym, podczas gdy kwasy omega 3, o charakterze przeciwzapalnym. Zbyt duże ilości kwasów omega 6 w diecie mogą prowadzić do negatywnych efektów, tj. osłabienia układu odpornościowego, powstawania stanów zapalnych, a nawet występowania depresji. Istotne jest zatem dostarczanie wszystkich rodzajów nienasyconych kwasów tłuszczowych, w odpowiednich, zrównoważonych proporcjach.


Wprowadzenie

Racjonalne żywienie człowieka polega na dostarczaniu do organizmu wszystkich substancji, które zaspokoją zapotrzebowanie ustroju na energię oraz będą stanowić budulec do prawidłowego rozwoju oraz zachowania zdrowia. Jednym z najlepszych źródeł energii w pożywieniu człowieka są tłuszcze (ŁUKASIAK-MARCINIAK, 2011). Tłuszcze są źródłem kwasów tłuszczowych oraz witamin rozpuszczalnych w lipidach: A, D, E i K. Związki te uczestniczą w budowie błon komórkowych, odpowiadają za syntezę hormonów tkankowych, do których możemy zaliczyć prostacykliny i prostoglandyny. Kwasy tłuszczowe mają także istotne znaczenie w transporcie cholesterolu oraz uczestniczą w jego szlakach metabolicznych. Możemy podzielić je na: nasycone (SFA – Saturated Fatty Acisds) – zawierają pojedyncze wiązania między atomami węgla w cząsteczce, jednonienasycone (MUFA – Monounsaturated Fatty Acids) – mają jedno podwójne wiązanie oraz wielonienascone (PUFA – Polyunsaturated Fatty Acids) – zawierają dwa lub więcej podwójnych wiązań (ZIEMLAŃSKI, 1997). U polienowych (wielonienasyconych) kwasów tłuszczowych w cząsteczce mamy wiele podwójnych wiązań i w zależności od położenia pierwszego z nich (licząc od grupy metylowej), dzielimy je na dwie grupy: omega 3 oraz omega 6. Kwasy te stanowią grupę niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), których organizm człowieka nie jest w stanie syntetyzować de novo i w konsekwencji muszą być one dostarczane do ustroju z pobranym pokarmem (MATERAC I IN., 2013). Następną grupą kwasów tłuszczowych są jednonienasycone kwasy tłuszczowe, które dzielimy na dwie rodziny: omega 7 oraz omega 9 (CIEŚLICKA-KOPŁON I FILIPIAK, 2009; PASZCZYK, 2016). Do kwasów rodziny omega 3 należą: kwas α-linolenowy, kwas eikozapentaenowy oraz kwas dokozaheksaenowy (KOLANOWSKI, 2007). Kwasy omega 6 to: kwas linolowy, kwas γ-linolenowy oraz kwas arachidonowy. Do kwasów omega 7 zaliczamy: kwas oleopalmitynowy i kwas wakcenowy (CICHOSZ I CZECZOT, 2007). Kwasami należącymi do rodziny omega 9 są: kwas oleinowy, kwas erukowy oraz kwas nerwonowy (BAŁASIŃSKA I IN., 2010; PASZCZYK, 2016).

Celem niniejszej pracy jest ogólna charakterystyka nienasyconych kwasów tłuszczowych i przedstawienie ich prozdrowotnego wpływu na organizm człowieka.



Drukuj PDF
wstecz Podziel się ze znajomymi

Recenzje



Informacje dnia: Koło wynalezione na nowo Komputery kwantowe mogą odmienić losy świata Innowacyjny lek nadzieją dla chorych na Parkinsona Naukowcy odkryli ludzkie szkieletowe komórki macierzyste Obrazowanie chromatyny na poziomie molekularnym Tłuszcze trans na cenzurowanym Koło wynalezione na nowo Komputery kwantowe mogą odmienić losy świata Innowacyjny lek nadzieją dla chorych na Parkinsona Naukowcy odkryli ludzkie szkieletowe komórki macierzyste Obrazowanie chromatyny na poziomie molekularnym Tłuszcze trans na cenzurowanym Koło wynalezione na nowo Komputery kwantowe mogą odmienić losy świata Innowacyjny lek nadzieją dla chorych na Parkinsona Naukowcy odkryli ludzkie szkieletowe komórki macierzyste Obrazowanie chromatyny na poziomie molekularnym Tłuszcze trans na cenzurowanym

Partnerzy

GoldenLine Fundacja Kobiety Nauki Job24 Obywatele Nauki NeuroSkoki Portal MaterialyInzynierskie.pl Uni Gdansk MULTITRAIN I MULTITRAIN II Nauki przyrodnicze KOŁO INZYNIERÓW PB ICHF PAN FUNDACJA JWP NEURONAUKA Mlodym Okiem Polski Instytut Rozwoju Biznesu Analityka Nauka w Polsce CITTRU - Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu Akademia PAN Chemia i Biznes Farmacom Świat Chemii Forum Akademickie Biotechnologia     Geodezja Instytut Lotnictwa EuroLab

Szanowny Czytelniku!

 
25 maja 2018 roku zacznie obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Potrzebujemy Twojej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych przechowywanych w plikach cookies. Poniżej znajdziesz pełny zakres informacji na ten temat.
 
Zgadzam się na przechowywanie na urządzeniu, z którego korzystam tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie moich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania przeze mnie ze strony internetowej Laboratoria.net w celach marketingowych, w tym na profilowanie i w celach analitycznych.

Kto będzie administratorem Twoich danych?

Administratorami Twoich danych będziemy my: Portal Laboratoria.net z siedzibą w Krakowie (Grupa INTS ul. Czerwone Maki 55/25 30-392 Kraków).

O jakich danych mówimy?

Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług w tym zapisywanych w plikach cookies.

Dlaczego chcemy przetwarzać Twoje dane?

Przetwarzamy te dane w celach opisanych w polityce prywatności, między innymi aby:

Komu możemy przekazać dane?

Zgodnie z obowiązującym prawem Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie, np. agencjom marketingowym, podwykonawcom naszych usług oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa np. sądom lub organom ścigania – oczywiście tylko gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną.

Jakie masz prawa w stosunku do Twoich danych?

Masz między innymi prawo do żądania dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także wycofać zgodę na przetwarzanie danych osobowych, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw.

Jakie są podstawy prawne przetwarzania Twoich danych?

Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz). Taką podstawą prawną dla pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych podmiotów trzecich będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.

Dlatego też proszę zaznacz przycisk "zgadzam się" jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych zbieranych w ramach korzystania przez ze mnie z portalu *Laboratoria.net, udostępnianych zarówno w wersji "desktop", jak i "mobile", w tym także zbieranych w tzw. plikach cookies. Wyrażenie zgody jest dobrowolne i możesz ją w dowolnym momencie wycofać.
 
Więcej w naszej POLITYCE PRYWATNOŚCI
 

Newsletter

Zawsze aktualne informacje